ҶАВОНОН
Душанбе 21 Сентябр 2026 07:37
Ӯ гулдухтари ояндадор ва дӯстдори рақсидан аст. Аз нав-расони боистеъдод ва нотарс зимни иҷро дар саҳнаҳо. Аз зумраи онҳое, ки иштирок карда дар чандин фестивалу озмунҳо. Иштирок карда миёни намояндагони зиёди кишварҳову гуфта аз фарҳанги тоҷикон. Рақсида дилнишину пӯшида пироҳанҳои зебои тоҷикона. Саршор гашта қалбаш аз эҳсоси ифтихор. Ифтихор аз ин миллати куҳанбунёду ҳунарманду соҳибтамаддуну соҳибихтиёр. Ӯро рақсидан дӯстдоштатарин шуғл асту интихоби доимӣ будаву бошад мудом.
Ӯро рақси миллӣ бештар писанд аст, зеро рақс, тавре мегӯянд, яке аз қадимтарин ва муҳимтарин зуҳуроти фарҳангу эҷодиёти халқ аст, ки таърих, расму русум, руҳия ва тарзи ҳаёти миллатро тавассути ҳаракатҳои мавзуни бадан таҷассум мекунад ва ҳар як миллат вобаста ба шароити ҷуғрофӣ, таърихӣ ва иҷтимоии худ услуб, техника ва унсурҳои хоси рақсӣ дорад.
Ин наврас аз даврони хурдсолӣ ба рақс шавқ пайдо кард. Модараш ӯро дастгирӣ намуд ва шароит фароҳам сохт, то духтараш тавонад ин орзуи хешро амалӣ созад. Ӯ аз ҳамон вақт то кунун бештар аз ҳама рақсиданро дӯст медорад. Ҳатто вақте машқ надошта бошад ҳам, худаш машғули рақс мешавад.
- Рақси миллиро хеле дӯст медорам. Вақте рақси тоҷикӣ иҷро мекунам, хурсанд мешавам, махсусан вақте либоси миллиро мепӯшам ва дар саҳна мебароям, - мегӯяд ӯ.
Ӯ на танҳо нозукиҳои рақсро меомӯзад, балки мекӯшад дар муаррифии бештари фарҳангу номи миллаташ саҳме дошта бошад. Ҳарчанд ӯ наврас асту хонандаи синфи ҳашт. Гарчи ҳанӯз ӯро вақт зиёду имкониятҳои бештар бошад интизор.
Мо дар мавриди Зебинисо Исмоилова ҳарф мезанем, ки таълимгирандаи маҳфили “Рақс”-и Муассисаи давлатии “Маркази кӯдакон ва наврасони шаҳри Душанбе” мебошад ва он ҷо ҳунари рақс меомӯзаду ҳамзамон дар чандин озмуну фестивалҳои байналмилалӣ иштирок намуда, бо иҷрои рақсҳои миллӣ Тоҷикистонро муаррифӣ кардааст.
Роҳи ӯ дар саҳнаҳои байналмилалӣ аз соли 2024 оғоз шуд. Моҳи марти соли 2024 дар Фестивал-озмуни байналмилалии “Art Silk Way” дар шаҳри Самарқанди Ҷумҳурии Узбекистон иштирок карда, дар ду номинатсия сазовори ҷойи аввал гардид. Ин пирӯзӣ барои раққосаи ҷавон қадами аввал дар роҳи баромадан ба саҳнаҳои байналмилалӣ буд. Баъдан, шумораи чунин озмуну фестивалҳо ва ҷоизаҳо ҳамасола дар ҳоли афзоишанд.
Аммо яке аз саҳифаҳои дурахшон ва хотирмон барои ин наврас соли гузашта буд. Ӯ аз 1 то 5 майи соли 2025 дар дар Фестивал-озмуни байналмилалии эҷодиёти кӯдакон ва ҷавонон таҳти унвони “Садбарги Шарқ – 2025” дар шаҳри Тошканди Узбекистон ширкат намуд, ки дар он иштирокчиён аз 10 давлат ҳузур доштанд. Ин наврас дар фестивал Тоҷикистонро дар номинатсияи рақс намояндагӣ кард.
Ӯ дар рӯзи аввали фестивал рақси хатлонии “Қумбоқ” ва рӯзи дигар рақси миллии “Ларзон”-ро иҷро намуда, тавонист аз ҳакамон 160 хол бигирад ва соҳиби шоҳҷоиза гардид.
- Ман дар ин фестивал бо иҷрои рақси “Лабчанг” 80 хол гирифта, ба Шоҳҷоизаи дуюм сазовор шудам, ки боварнокарданӣ буд. Ҳамин тавр, мо аз як фестивал бо ду шоҳҷоиза баргаштем, ки хело хушҳолкунанда ва яке аз зеботарин хотираҳоям аз фестивалҳои хориҷа мебошад, - мегӯяд ин наврас.
Ҳунари ӯ аз ҷониби доварон дар ин рақобатҳо хуш пазироӣ шуда, дар натиҷа бо ғолибият анҷом ёфт. Ахиран, дастоварди дигари арзандааш аз истеъдоду боҳунарии ин гулдухтар гуфт. Соли равон боз як фурсати ҳунарнамоӣ дар хориҷро барояш фароҳам овард. Ӯ ҳам аз ин фурсат ба хубӣ истифода карда, зиёд талош намуд, ки ҳатман бо ҷоиза ба ватан баргардад. Вале аз он чи, ки умед дошт, бештар натиҷа ба даст овард. Мо аз иштироки ӯ дар фестивали моҳи августи соли равон дар шаҳри Тошкант ёдовар мешавем, ки дар он кишварҳои гуногун ширкат доштанд. Зебинисо аз натиҷаи ин рақобат чунин ёдрас шуд:
- Моҳи августи соли ҷорӣ дар Фес-тивал-озмуни XII байналмилалии санъати “ZHETI ONER – TASHKENT” иштирок намудам, ки шумораи иштирокчиёнаш зиёд буд. Он ҷо бо рақси миллии “Зарбҳои кӯҳистон” (“Ритмҳои кӯҳистон”) ҳунарнамоӣ карда, соҳиби ҷойи якум ва дипломи дараҷаи I шудам. Ҳамзамон, ба ман унвони фахрии “Беҳтарин намояндаи ҷавони Осиё – 2026” дода шуд, ки хеле хушҳолкунанда буд”.
Устод ва ҳамзамон модараш Машҳура Ҳакимова гуфт, ки ин дастовардҳо танҳо маҷмӯи ҷоизаҳои ӯ нестанд. Барои Зебинисо ҳар озмун як зинаи нави таҷриба, саҳнаи нав ва имкони бештар барои муаррифии рақси тоҷикӣ аст. Дар паси ин пирӯзиҳо машқҳои пайваста, омодагии ҷиддӣ ва роҳнамоии на танҳо ӯ, балки омӯзгорони дигари маҳфили “Рақс” мисли Хӯҷакалон Кабиров меистад.
Ба гуфтаи модар Зебинисо аз кӯдакӣ ба рақс шавқи зиёд дошту ба он машғул мегашт. Ҳоло ҳашт сол мешавад, ки дар маҳфили “Рақс” машқ мекунад ва ҳамзамон узви ансамбли “Шукуфаҳои пойтахт” аст. Модар аз ҳамон солҳои аввал эҳсос мекард, ки рақс барои ӯ танҳо як машғулият нест, балки чизест, ки аз сидқи дил дӯст медорад ва боэҳсос иҷро мекунад.
- Ба рақси миллӣ аз хурдӣ меҳр дорад. Вақте либоси миллӣ мепӯшад ва ба саҳна мебарояд, ба назарам, аз иҷрои рақси миллӣ лаззати бештар мегирад. Барои мо муҳим аст, ки дар баробари омӯхтани техникаи рақс, ба фарҳанг ва ҳунари миллии худ низ муҳаббат дошта бошад. Мо барои ин ҳамеша талош мекунем, - таъкид дошт номбурда.
Модараш мегӯяд, ки худ ӯро ба озмунҳо омода мекунад. Ва одатан барои омода кардани як рақси нав барои озмун тақрибан як ҳафта вақт ба онҳо лозим мешавад. Баъдан, пас аз омӯхтани ҳаракатҳо боз чандин маротиба то озмун машқ мекунанд, то ки ӯ ҳаракатҳоро на танҳо дуруст, балки бо эҳсос иҷро кунад.
- Асосан худам бо ӯ барои омодагӣ ба озмунҳо машғул мешавам, ҳамеша дар паҳлуяш ҳастам. Ҳар баромад барои мо масъулияти калон дорад. Аз ин рӯ, кӯшиш мекунем, ки кори мо натиҷаи хуб диҳад, - зикр кард номбурда.
Модар дар фарҷоми суҳбат гуфт, орзу мекунад, ки муҳаббати Зебинисо ба рақс ҳеҷ гоҳ кам нашавад, бештар омӯзад ва дар оянда дар саҳнаҳои бузурги ҷаҳон рақси миллии тоҷикиро муаррифӣ кунад.
Гулафшон КАРИМОВА,“ҶТ”
Ӯро рақси миллӣ бештар писанд аст, зеро рақс, тавре мегӯянд, яке аз қадимтарин ва муҳимтарин зуҳуроти фарҳангу эҷодиёти халқ аст, ки таърих, расму русум, руҳия ва тарзи ҳаёти миллатро тавассути ҳаракатҳои мавзуни бадан таҷассум мекунад ва ҳар як миллат вобаста ба шароити ҷуғрофӣ, таърихӣ ва иҷтимоии худ услуб, техника ва унсурҳои хоси рақсӣ дорад.
Ин наврас аз даврони хурдсолӣ ба рақс шавқ пайдо кард. Модараш ӯро дастгирӣ намуд ва шароит фароҳам сохт, то духтараш тавонад ин орзуи хешро амалӣ созад. Ӯ аз ҳамон вақт то кунун бештар аз ҳама рақсиданро дӯст медорад. Ҳатто вақте машқ надошта бошад ҳам, худаш машғули рақс мешавад.
- Рақси миллиро хеле дӯст медорам. Вақте рақси тоҷикӣ иҷро мекунам, хурсанд мешавам, махсусан вақте либоси миллиро мепӯшам ва дар саҳна мебароям, - мегӯяд ӯ.
Ӯ на танҳо нозукиҳои рақсро меомӯзад, балки мекӯшад дар муаррифии бештари фарҳангу номи миллаташ саҳме дошта бошад. Ҳарчанд ӯ наврас асту хонандаи синфи ҳашт. Гарчи ҳанӯз ӯро вақт зиёду имкониятҳои бештар бошад интизор.
Мо дар мавриди Зебинисо Исмоилова ҳарф мезанем, ки таълимгирандаи маҳфили “Рақс”-и Муассисаи давлатии “Маркази кӯдакон ва наврасони шаҳри Душанбе” мебошад ва он ҷо ҳунари рақс меомӯзаду ҳамзамон дар чандин озмуну фестивалҳои байналмилалӣ иштирок намуда, бо иҷрои рақсҳои миллӣ Тоҷикистонро муаррифӣ кардааст.
Роҳи ӯ дар саҳнаҳои байналмилалӣ аз соли 2024 оғоз шуд. Моҳи марти соли 2024 дар Фестивал-озмуни байналмилалии “Art Silk Way” дар шаҳри Самарқанди Ҷумҳурии Узбекистон иштирок карда, дар ду номинатсия сазовори ҷойи аввал гардид. Ин пирӯзӣ барои раққосаи ҷавон қадами аввал дар роҳи баромадан ба саҳнаҳои байналмилалӣ буд. Баъдан, шумораи чунин озмуну фестивалҳо ва ҷоизаҳо ҳамасола дар ҳоли афзоишанд.
Аммо яке аз саҳифаҳои дурахшон ва хотирмон барои ин наврас соли гузашта буд. Ӯ аз 1 то 5 майи соли 2025 дар дар Фестивал-озмуни байналмилалии эҷодиёти кӯдакон ва ҷавонон таҳти унвони “Садбарги Шарқ – 2025” дар шаҳри Тошканди Узбекистон ширкат намуд, ки дар он иштирокчиён аз 10 давлат ҳузур доштанд. Ин наврас дар фестивал Тоҷикистонро дар номинатсияи рақс намояндагӣ кард.
Ӯ дар рӯзи аввали фестивал рақси хатлонии “Қумбоқ” ва рӯзи дигар рақси миллии “Ларзон”-ро иҷро намуда, тавонист аз ҳакамон 160 хол бигирад ва соҳиби шоҳҷоиза гардид.
- Ман дар ин фестивал бо иҷрои рақси “Лабчанг” 80 хол гирифта, ба Шоҳҷоизаи дуюм сазовор шудам, ки боварнокарданӣ буд. Ҳамин тавр, мо аз як фестивал бо ду шоҳҷоиза баргаштем, ки хело хушҳолкунанда ва яке аз зеботарин хотираҳоям аз фестивалҳои хориҷа мебошад, - мегӯяд ин наврас.
Ҳунари ӯ аз ҷониби доварон дар ин рақобатҳо хуш пазироӣ шуда, дар натиҷа бо ғолибият анҷом ёфт. Ахиран, дастоварди дигари арзандааш аз истеъдоду боҳунарии ин гулдухтар гуфт. Соли равон боз як фурсати ҳунарнамоӣ дар хориҷро барояш фароҳам овард. Ӯ ҳам аз ин фурсат ба хубӣ истифода карда, зиёд талош намуд, ки ҳатман бо ҷоиза ба ватан баргардад. Вале аз он чи, ки умед дошт, бештар натиҷа ба даст овард. Мо аз иштироки ӯ дар фестивали моҳи августи соли равон дар шаҳри Тошкант ёдовар мешавем, ки дар он кишварҳои гуногун ширкат доштанд. Зебинисо аз натиҷаи ин рақобат чунин ёдрас шуд:
- Моҳи августи соли ҷорӣ дар Фес-тивал-озмуни XII байналмилалии санъати “ZHETI ONER – TASHKENT” иштирок намудам, ки шумораи иштирокчиёнаш зиёд буд. Он ҷо бо рақси миллии “Зарбҳои кӯҳистон” (“Ритмҳои кӯҳистон”) ҳунарнамоӣ карда, соҳиби ҷойи якум ва дипломи дараҷаи I шудам. Ҳамзамон, ба ман унвони фахрии “Беҳтарин намояндаи ҷавони Осиё – 2026” дода шуд, ки хеле хушҳолкунанда буд”.
Устод ва ҳамзамон модараш Машҳура Ҳакимова гуфт, ки ин дастовардҳо танҳо маҷмӯи ҷоизаҳои ӯ нестанд. Барои Зебинисо ҳар озмун як зинаи нави таҷриба, саҳнаи нав ва имкони бештар барои муаррифии рақси тоҷикӣ аст. Дар паси ин пирӯзиҳо машқҳои пайваста, омодагии ҷиддӣ ва роҳнамоии на танҳо ӯ, балки омӯзгорони дигари маҳфили “Рақс” мисли Хӯҷакалон Кабиров меистад.
Ба гуфтаи модар Зебинисо аз кӯдакӣ ба рақс шавқи зиёд дошту ба он машғул мегашт. Ҳоло ҳашт сол мешавад, ки дар маҳфили “Рақс” машқ мекунад ва ҳамзамон узви ансамбли “Шукуфаҳои пойтахт” аст. Модар аз ҳамон солҳои аввал эҳсос мекард, ки рақс барои ӯ танҳо як машғулият нест, балки чизест, ки аз сидқи дил дӯст медорад ва боэҳсос иҷро мекунад.
- Ба рақси миллӣ аз хурдӣ меҳр дорад. Вақте либоси миллӣ мепӯшад ва ба саҳна мебарояд, ба назарам, аз иҷрои рақси миллӣ лаззати бештар мегирад. Барои мо муҳим аст, ки дар баробари омӯхтани техникаи рақс, ба фарҳанг ва ҳунари миллии худ низ муҳаббат дошта бошад. Мо барои ин ҳамеша талош мекунем, - таъкид дошт номбурда.
Модараш мегӯяд, ки худ ӯро ба озмунҳо омода мекунад. Ва одатан барои омода кардани як рақси нав барои озмун тақрибан як ҳафта вақт ба онҳо лозим мешавад. Баъдан, пас аз омӯхтани ҳаракатҳо боз чандин маротиба то озмун машқ мекунанд, то ки ӯ ҳаракатҳоро на танҳо дуруст, балки бо эҳсос иҷро кунад.
- Асосан худам бо ӯ барои омодагӣ ба озмунҳо машғул мешавам, ҳамеша дар паҳлуяш ҳастам. Ҳар баромад барои мо масъулияти калон дорад. Аз ин рӯ, кӯшиш мекунем, ки кори мо натиҷаи хуб диҳад, - зикр кард номбурда.
Модар дар фарҷоми суҳбат гуфт, орзу мекунад, ки муҳаббати Зебинисо ба рақс ҳеҷ гоҳ кам нашавад, бештар омӯзад ва дар оянда дар саҳнаҳои бузурги ҷаҳон рақси миллии тоҷикиро муаррифӣ кунад.
Гулафшон КАРИМОВА,“ҶТ”














Эзоҳи худро нависед