20 августи соли ҷорӣ мардуми тоҷик ид дошт. Миллат ба хотири фарзанди барумандаш, ки дар Бозиҳои ХХХI тобистонаи олимпӣ дар шаҳри Рио-де-Жанейрои Бразилия соҳиби медали тилло гашта буд, ба кӯчаҳо рехтанду якдигарро табрик намуданд. Ин тӯҳфае буд дар арафаи таҷлили 25-солагии Истиқлолияти давлатии кишвар, ки фарзанди ин миллат ба ҳамватанон ҳадя намуд. ВАО ва саҳифаҳои иҷтимоиро ин хушхабар “монополия” намуд. Фазои иттилоотии Тоҷикистон хусусияти идона касб намуда, тавоноии миллатро нишон медод. Ба хотири ин дастовард аксар оилаҳо ба тифлакони навтавлиди худ номи ин ҷаҳонпаҳлавонро ниҳоданд. Корбарони сомонаҳои иҷтимоӣ расми худро бо расми чемпиони олимпӣ иваз карданд. Яке ӯро Рустами замон, Исфандиёри даврон, тоҷики сарфарозу пурғурур ва дигаре вориси арзандаи ҷаҳонпаҳлавоне, ки Фирдавсии Тусӣ си сол дар тасвираш ранҷ бурдааст, ба тасвир мекашиданд. Ин чемпионписар Дилшод Назаров аст.

Баъд аз Бозиҳои ХХХI тобистонаи олимпии Рио-де-Жанейрои Бразилия ба Ватан баргаштани Дилшод Назаров бо ӯ суҳбат оростем.

- Аввалан Шуморо бо ин дастоварди бузурги таърихӣ табрик мегӯем. Мехостем фаҳмем, то ба қуллаи баландтарини варзиш расидан чӣ мушкилиҳо паси сар гардид?

- Ташаккури зиёд. Ин пирӯзии ман не, пирӯзии миллати тоҷик аст ва ман ҳам фарзанди ҳамин миллат ҳастаму шодишарики мардуми тоҷик. Ягон кор бе мушкилӣ намешавад, варзиш ҳам чунин аст. Фикр мекунам, дар варзиш мушкилӣ зиёдтар аст. Зеро бар дӯши варзишгар масъулияту обрӯи ватан ва миллаташ бор аст. Бар дӯши ман ҳам масъулияти муаррифии миллату Ватани азизамон буд, ки дар ҳар як мусобиқа ин масъулиятро бо худ мебурдам. Ҳолатҳое буданд, ки зиёда аз 8 миллион аҳолиро бо бохти худ ғамгин мекардам, ҳолатҳое буд, ки бахт механдид ба рӯяму чеҳраи мардуми тоҷикро шукуфон медидам. Тамоми мушкилиҳои 16-сола барои ҳамин дастовард буд ва мо дар якҷоягӣ бо мардуми Тоҷикистон мушкилиҳои 16-соларо паси сар кардем. Агар ғамхории Сарвари Давлат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва мардуми тоҷик намебуд, шояд дар мушкилиҳои аввал тарки варзиш мекардем ва то ин муваффақият намерасидем.

- Баъди чемпион шудан аз Ватан аввалин шуда кӣ Шуморо табрик намуд?

- Аввалин шахсе, ки тариқи телефон аз Ватан маро барои дастоварди варзишӣ табрик намуд, Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон буданд. Дар ҳоле ки рӯзи истироҳатӣ буд ва тавре медонем, роҳбарони кишварҳо дар истироҳат ҳастанд, вале Роҳбари мамлакат ин мусобиқаро пайгирӣ менамудаанд ва дар ҳамон лаҳзаи аввал якумин шуда маро табрик карданд. Аз ин фараҳу шодӣ, ифтихору эҳтиромам даҳчанд гашт. Ман он лаҳзаро ҳеҷ аз хотир бароварда наметавонам. Аз ифтихору шодмонӣ ҳамон лаҳза аз чашмонам ашк ҷорӣ мешуд. Он вақт хубтар эҳсос намудам, ки миллати ман чӣ қадар бузург аст ва ҳар яки мо назди Сарвари Давлат чӣ андоза арзиши бузург дорем. Он лаҳзаро, бовар дорам, ҳеҷ эҷодкор тасвир карда наметавонад. Ин аст Пешвои ҳақиқӣ! Ман аз Ӯ ҳамеша ифтихор дорам.

Баъдан худам ба модарам занг зада хостам, ин хабари хушро расонам. Вале онҳо шаб хоб нарафта, тариқи оинаи нилгун ин хушхабарро алакай фаҳмида будаанд. Баъди вориди шабакаҳои иҷтимоӣ шудан дарк кардам, ки тамоми миллатам бо ман будаанд. Баъди ин қадар меҳрубониҳою хурсандии мухлисон қавл додам, ки ман назди ин миллат боз ҳам қарздорам ва барои ин меҳрубониҳо месазад, то охирин нафас хизмат кунам.

- Пешвозгирии мухлисон дар Ватан Шуморо қаноатманд кард?

- Маро дӯстдорию иттифоқии мардуми тоҷик ба Душанбе наомада, ҳамон лаҳзае, ки вориди “Фейсбук” гардидам, қаноатманд карда буд. Дар як лаҳза ҳазорон табрикоту “лайк” барои наворам буд. Ҳамон лаҳза ман эҳсос кардам, ки миллати ман ид дорад. Як-ду соат нагузашта аллакай дар васфам шеъру достонҳоро тариқи сомонаҳои иҷтимоӣ хондам. Вақти фуруд омадан ба Ватан президенти Федератсияи футболи кишвар муҳтарам Рустами Эмомалӣ шахсан, масъулини Дастгоҳи иҷроияи Президенти кишвар ва мутасаддиёни варзиши мамлакат маро бо самимияти хоса ва бародарвор пешвоз гирифта табрик намуданд. Медонистам, ки мо миллати сарҷамъу иттифоқем. Як ҳолати дигарро то ин дараҷа интизор набудам.

Издиҳоми дар назди фурудгоҳ барои пешвозам ҷамъомадаро дида, бори дигар эътимод ҳосил кардам, ки мо дар якҷоягӣ қувваи бузургем ва ҳамин қувва буд, ки мо чемпион шудем. Ҳангоми ба мардум наздик шудан дар гӯшам садои пиру ҷавон мерасид, ки ҳар яке мегуфт “ДИЛШОД - ЧЕМПИОН! ДИЛШОД - ЧЕМПИОН!”. Аз ин фараҳу шодӣ дида дигар бароям чизе қиммат нест. Ҳар вақте онҳо бо ихлосу ифтихори беандоза маро табрик мегуфтанд, ҳамон қадар меҳри ман нисбат ба мухлисонам зиёд мегашт. Ин шаҳодат аз он медод, ки варзиш дар кишвари ман рушд кардааст ва варзишгар ҳам азизтарин шахс барои ҳаммиллатонаш аст. Он эҳсосе, ки дар ман буд, ҳамон лаҳза онро гуфта намешавад, онро танҳо эҳсос карда мешаваду халос.

- Вақте аз Рио-де-Жанейро ба Душанбе баргаштед, дар назди мардуми тоҷик миннатдории худро аввалан ба Роҳбари ҷумҳурӣ, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон расонидед. Саҳми Пешвои миллат ва Ҳукумати кишварро дар карйераи варзишиатон чӣ гуна арзёбӣ мекунед?

- Бале, ин на танҳо ба хотири дастоварди худам буд. Ин миннадории тамоми варзишгарони кишвар буд. Зеро ғамхории пайвастаи Пешвои муаззами миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон нисбат ба варзиш аст, ки мо - варзишгарон ба чунин дастовардҳо ноил гашта истодаем. Ҷоизаи таъсисдодаи Президенти мамлакат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ки бевосита аз фонди Президенти кишвар барои варзишгарон ҷудо мешавад, ин худ шаҳодати он аст, ки Сарвари мамлакат ба варзиш таваҷҷуҳи хоса доранд. Дар ҳаёти варзишии ман саҳми Роҳбараи Давлат ва Ҳукумати кишвар аввалиндараҷа аст. Зеро вақтҳое буд, ки имконияти иштирок дар мусобиқаҳоро надоштем. Бо шарофати Пешвои миллат ин мушкилиҳо бартараф гардид. Солҳои пеш толор барои тамрин набуд. Айни ҳол сари ҳар қадам толорҳои замонавӣ сохта шудаанд. Дастгирию боварии онҳо буд, ки мо дар тамоми мусобиқаҳои пеш аз олимпиадавӣ сафарбар гардидем, то олимпиада таҷриба омӯхта, ба ин дастовард сазовор гаштем.

- То ин зина расидан саҳми оилаатон чӣ гуна аст?

- Дар оилаи хизматчии давлатӣ ба воя расидаам. Падарам Ҷалолиддин Назаров хизматчии давлатӣ буданд. Соли 1996 дар ҷанг зидди гурӯҳҳои ифротиву террористӣ дар Тавилдара қаҳрамонона ҳалок гардиданд. Ман фахр мекунам, ки фарзанди чунин падар ҳастам. Падарам ҳамеша ман ва бародарамро дар рӯҳияи ватандӯстӣ тарбия мекарданд. Тавсия ва насиҳатҳои онҳо буд, ки аз роҳи пешанамудаамон нагаштем. Модарам Зайтуна Назарова аввалин устоди ман дар ҷодаи пешанамудаам аст. Аз модарам сабру таҳаммулро омӯхтам. Дар ҳолатҳои бохт ҳамеша таъкид мекарданд, ки “...Сабр талх аст, меваи ширин ба бор меорад” ва имрӯз ҳамон насиҳати модарам барои ман меваи ширин ба бор овард, ки ман ин шириниро баъди чемпион шудан дар самимияти мардум ва дӯстдории миллатам чашидам. Хулоса, саҳми оилаам, аз падар сар карда то ҳамсару фарзандон калон аст, ки то ин қулла расидем. Оилаам дар рӯзҳои сахтӣ ҳамеша дилбардори ман буданд.

- Аз моҳи январи соли 2014 бо Қарори Ҳукумати кишвар Шумо муовини раиси Кумитаи ҷавонон, варзиш ва сайёҳӣ дар самти варзиш интихоб шудед. Ин мақом чӣ дигаргунӣ ва чӣ таъсир дар ҳаёти варзишиатон ворид намуд?

- Ба Сардори Давлат ва Ҳукумати кишвар бори дигар минадории беандозаи худро мерасонам, ки ин вазифаи пурмасъулро бовар карда ба ман супориданд. Ин масъулият дар ҳаёти варзишии ман дигаргунии зиёд ворид намуд. Ба ман имконият дод, ки аз рӯи касби худам кор карда зиндагӣ намоям. Аз паҳлӯи дигар, ман ба худ таҷрибаи калон гирифтам. Ин сабаб гардид, ки ман варзиши кишварро таҳлил кунам, аз таҷрибаи давлатҳои пешрафта нозукиҳои ин соҳаро омӯзам. Ин вазифа ба ман имконият дод, ки аз тамоми шароитҳои фароҳамгашта барои карйераи варзишиам истифода барам. Таҷрибае, ки тули ин солҳо доштам, барои варзишгарони дигар пешниҳод кардам. То вақте ин масъулият бар дӯшам аст, кӯшиш мекунам, ки барои рушди соҳаи варзиш дар Тоҷикистон саҳм гузорам.

- Барои Шумо мушкил набуд кор кардан дар вазифаи пурмасъул ва ҳамзамон омода шудан барои мусобиқаҳои сатҳи байналмилалӣ?

- Агар дар дигар сохтор мебудам, шояд мушкилӣ эҷод мешуд. Лекин ин ҷо маро ҳама фаҳмида метавонанд. Аз ин рӯ, миннатдорӣ баён мекунам пеш аз ҳама ба Пешвои муаззами миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон барои дастгириҳояшон. Дар давоми ду соли охир бо масъулини Кумитаи ҷавонон, варзиш ва сайёҳӣ нақшае тартиб дода будем, ки вақти корӣ барои тамринам тамоман монеа эҷод намекард. Дар доираи ин нақша бо фармони махсус сарбории ман сабук карда шуд ва ман ба тамрин машғул шудам. Ҳамин тарзи коргузорӣ буд, ки ман тавонистам дар тамоми машғулиятҳои варзишӣ саривақт иштирок намоям. То ҳол ба ман чунин ҳодиса рӯй надодааст, ки ба хотири кор аз тамрин фориғбол бошам, ё ба хотири тамрин аз кор дур шавам. Реҷаи кории омоданамудаи мо монеаи корҳоямон намешавад ва ин боиси он мегардад, ки ман ҳам ба мушкилӣ дучор нашавам.

- Омодагии пеш аз олимпиадавиатон дар кадом сатҳ гузашта буд?

- Омодагии пеш аз олимпиадавиро ман дар сатҳи олӣ гузаронидам. Зеро таи се-чор моҳи то олимпиада барои гузаронидани тамринҳо дар дохил ва хориҷи кишвар аз ҷониби Ҳукумати ҷумҳурӣ тамоми шароитҳо муҳайё шуда буд. Чунин шароитҳо на танҳо барои ман, барои тамоми иштирокчиёни ин олимпиада фароҳам буд. Аз ҷониби Кумита ҳам вақти озоди тамрин муҳайё гашта буд. Дар баробари аз кор озод будан ҳамарӯза аз тарзи тамрин, ғизо ва мураббиёнам пурсон мешуданд. Ман бо тамоми нангу номуси тоҷикона ва бо ҷиддияти тому софдилона ба тамрин машғул будам. Ҳадафамон як буд: парафшон намудани Парчами кишвар ва танинандоз гардидани суруди миллӣ дар фазои шаҳри олимпӣ миёни тамоми давлатҳои ҷаҳон. Ҳамин ғамхориҳо ва дастгириҳои якҷоя буд, ки мо ба ин мақсади дар пеш гузоштаамон расидем. Ин ғамхориҳои Ҳукумати кишварро ҳамчун як фарзанди ин миллат ҳеҷ гоҳ фаромӯш намесозам. Чемпион шудан дар Бозиҳои олимпӣ орзуи тамоми варзишгарони сайёра аст ва ман хушбахттарин варзишгар ҳастам, ки ба ин қулла расидам.

- Рио-2016 чорумин олимпиаде буд, ки Шумо иштирок кардед. Бо чӣ таассурот баргаштед?

- Вақте дар Олимпиадаи Пекин-2008 бардоштани Парчами кишвар бар зимаи ман вогузор шуд, бароям лаҳзаи фаромӯшнашаванда буд. Ҳарчанд дар Пекин ғолиб нашудам, вале ифтихор мекардам, ки ин масъулиятро ман анҷом додам. Рио-2016 ҷои ӯро гирифт. Дар баробари оне, ки Парчами кишварро ба майдон баровардам, инчунин ба ман муяссар гардид, ки Парчами Тоҷикистон парафшон гардиду Суруди миллӣ танинандоз шуд. Ин аст таассуроти ман ва ин аст лаҳзаи фаромӯшнашаванда дар ҳаёти ман.

- Аз оғози олимпиада то рӯзи ҳунарнамоӣ кардан чӣ ҳиссиёт Шуморо фарогир буд?

- Вақте дар деҳаи олимпӣ ҳамроҳи варзишгарони дигар тамрин мекардем, ҳама бо як орзу - парафшон намудани парчами ватани худ ба ин маърака қадам ниҳода будем. Намудҳое, ки аз мо пеш буданд, шоҳиди гиряю хурсандиҳояшон мешудем. Дар сарам ҳамеша як фикр чарх мезад: парчами Ватани ман ҳам парафшон мешуда бошад? Ба худам савол медодам, ҳарчанд ки ба худ бовар доштам, аммо душвор буд пешгӯӣ кардан. Ҳамин ҳиссиёт маро бештар ба ҳаяҷон меовард. Беқарор мешудам, мехостам рӯзи аввал намуди гурзандозӣ доир шаваду ман ин шаҳдро чашам. Лекин баъди ин андешаҳо ба худ меомадам, ҳарифони дигарро медидам, ки айнан мисли ман ғарқи орзуҳои зиёд ҳастанд. Ин ҳолат боз маро барои беҳтар ҷаҳду талош, барои мубориза водор месохт.

- Лаҳзае, ки охирин партоби гурзро анҷом медодед, баробари чарх задани гурзи дастатон чи гуна эҳсосоту боварӣ доштед?

- То охирин партоб ман бовар доштам, ки соҳиби медали олимпӣ мегардам. Аммо барои медали тилло на онқадар боварии комил доштам. Партофти ҳарифи асосиам Войсех Новитский бароям “сюрприз” шуд. Баъди ин партофт тамоми ҳаяҷону ҳиссиётам ҷамъ шуда буданд, мисли оне ки чизе аз меъёр зиёд мешаваду мекафад. Ҳар лаҳзае, ки гурз чарх мезад, як неруи дигар болои неруям зам мегардид. Баъди ҳаво додани гурз ҳамон эҳсосоту ҳаяҷони ман ҳам кафиду чи қадар дод заданамро надонистам. Баъдан ин ҳайбату додзании худро тариқи навор дида ҳайрон шудам. Ман он лаҳза ба тамоми ҷаҳон шодию хурсандии мардуми тоҷикро нишон додан мехостам. Ба ҳамин хотир дод мезадаму дар даст парчам назди онҳо медавидам. Исбот кардан мехостам, ки мо метавонем, миллати мо метавонад, ин парчами Ватани ман аст ва ман фарзанди ин миллатам.

- Баъди вориди Душанбе гардидан Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Шуморо ба ҳузур пазируфта, бо Ордени “Шараф” дараҷаи I ва 300 000 сомонӣ қадрдонӣ намуд. Бо чӣ таассурот аз Қасри Миллат берун шудед?

- Ҳар суҳбате, ки то имрӯз бо Пешвои миллат доштам, дар зиндагӣ бароям як дарс аст. Пеш аз ин, соли 2015, вақте ба ман Ордени “Шараф” дараҷаи II cупориданд, суханашон ҳамеша дар зеҳнам чарх мезад: “Ман аз шумо соли оянда медали тиллои бозиҳои олимпиро интизорам”. Ин сухан давоми як сол дар ҳар қадам бо ман буд, масъулияти маро дучанд мекард, маро водор намуд, ки аз болои худам бештар кор кунам. Баъд аз ин пирӯзӣ вақте маро ба ҳузур пазируфту аз наздик бо дастфишурӣ табрик намуд, ман ба хотири эҳтиром медали тиллоро бо ду дасти адаб ба Пешвои миллат доданӣ шуда афзудам: “Ин медали Шумо аст. Ин дастгириҳои Шумо аст.”, Сарвари давлат бо ифтихор гуфтанд: “Аҳсан, обрӯи миллати тоҷикро дар арсаи байналмиллалӣ ин қадар баланд бардоштед, аҳсан...”, ҳаминаш бароям басанда аст. Бори дигар эҳсос намудам, ки ҳар як пирӯзии мо пирӯзии миллат аст ва назди Сарвари Давлату Ҳукумати кишвар қадр дорад. Аз мо танҳо талош ва содиқ будан ба ин миллату давлат мебояду бас!

- Ба мардуми кишвар чӣ таманниёт доред?

- Бо миллату Ватанам ҳамеша ифтихор дорам. Ман аз ҳар як тоҷику тоҷикистонӣ миннадор ҳастам, бо онҳо ифтихор мекунам. Ба онҳо ҳамеша сарбаландию иттифоқиро таманно дорам. Ҳамеша ба хотири парафшонии Парчами Ватан ба мусобиқа баромада, дар зиндагӣ инро шиор қарор додаам. Худо кунад, Парчами Ватани азизамон ба хотири фарзандони бонангу ораш ҳамеша дар ҷаҳон парафшон бимонад. Ин медали тиллои Бозиҳои олимпӣ аввалин ҳасту охирин не!

- Ташаккури зиёд барои суҳбати самимӣ.
- Ба Шумо ҳам ташаккур. Миннатдорам

Тарҷумаи ҳоли қаҳрамони олимпӣ
Дилшод Назаров
- 6 майи соли 1982 дар шаҳри Душанбе таваллуд шудааст.
- Хатмкардаи Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон (2001) ва Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон (2006).
- Варзиши сабук, гурзандозӣ.
- Рекорди инфиродиаш 80,71 метр.
- Устоди шоистаи варзиши Ҷумҳурии Тоҷикистон.
- Мураббиёнаш - модараш Зайтуна Назарова, баъдан Юрий Александрович Пискунов, феълан Владимир Машко.
- Соли 2015 бо Ордени “Шараф” дараҷаи II мукофотонида шудааст.
- Барандаи медали нуқраи чемпионати ҷаҳон дар соли 2015 (Пекин, Чин), ғолиби Бозиҳои осиёии солҳои 2006 (Доҳа, Қатар), 2010 (Гуанжоу, Чин) ва 2014 (Инчон, Кореяи Ҷанубӣ), қаҳрамони секаратаи Осиё дар солҳои 2009 (Гуанжоу, Чин), 2013 (Пуна, Ҳиндустон), 2015 (Ухан, Чин) мебошад.
Дар Бозиҳои олимпии соли 2004-ум дар Афина (Юнон) ноком шудааст. Дар Олимпиадаи соли 2008-ум дар Пекин (Чин) ҷойи 11-ум, дар Олимпиадаи соли 2012-ум (дар Лондон Англия) ҷойи 10-умро гирифтааст.

Дилшод Назаров ғолиби Бозиҳои V Осиёи Марказӣ (Душанбе, 2003), барандаи медали нуқраи Бозиҳои Африқову Осиё (Ҳиндустон, 2003), ғолиби Бозиҳои I исломӣ (Арабистони Саудӣ, 2005) ва ғолибу ҷоизадори бисёркаратаи мусобиқоти байналмилалист. Дар байни варзишгарони тоҷик аввалин шуда ба Бозиҳои тобистонаи олимпии соли 2016 дар Рио-де-Жанейрои Бразил роҳхат гирифт. Моҳи майи соли гузашта дар мусобиқоти ҷаҳонии силсилаи Гран-при оид ба гурзандозӣ дар Ҷумҳурии Чех бо натиҷаи 79 метру 36 сантиметр мақоми дуюмро касб кард ва ба ҳаққи ширкат дар Бозиҳои олимпӣ дар Рио-де-Жанейро мушарраф шуд.

20 августи соли 2016 дар Бозиҳои ХХХI тобистонаи олимпӣ, дар шаҳри рио-Де-Жанейрои Бразилия соҳиби медали тилло гашт. Ин аввалин медали тиллои мардуми тоҷик дар 25-соли Истиқлолият ва умуман дар таърихи варзиши миллату давлат аст.

26 августи соли 2016 барои ин корнамоияш аз ҷониби Пешвои миллат, муҳтарам Эмлмалӣ Раҳмон бо Ордени “Шараф” дараҷаи I мукофотонида шуд.
Дилшод Назаров аз моҳи январи соли 2014 муовини раиси Кумитаи ҷавонон, варзиш ва сайёҳии Тоҷикистон мебошад. Инчунин, раиси Федератсияи варзиши сабуки Тоҷикистонро бар уҳда дорад.

Оиладор, соҳиби ду фарзанд – як писару як духтар мебошад.