ҶОМЕА
Ҷумъа 05 Июн 2026 05:04
Тавре хонанда иттилоъ дорад, 8-уми сентябри соли ҷорӣ дар майдони “Дӯстӣ”-и пойтахт ба муносибати 25-умин солгарди Истиқлолияти давлатии кишвар гузашти низомӣ баргузор гардид. Дар он дар баробари афсарону сарбозон собиқадорони Қувваҳои Мусаллаҳ, хусусан гурӯҳи 150-нафараи ихтиёриён низ ширкат карданд. Онҳо ба таври ихтиёрӣ дар ҳама ҷашну маросимҳо, парадҳои низомӣ иштирок мекунанд. Сар аз ҷанги Афғонистон дар солҳои 1980-90 то ором намудани кишвар дар солҳои ҷанги шаҳрвандӣ хизмат намудаанд. Чанд нафари онҳо андешаи худро доир ба Истиқлолият иброз доштанд:
Бобомурод ПУЛАШОВ, аскари қатторӣ:
- Инак, 25 сол шуд, ки Тоҷикистонро дар арсаи байналмилалӣ расман ба си¬фати давлати мустақил мешиносанд. Хушбахтии халқи мо аст, ки дар як муддати кутоҳ қариб ҳама кишварҳои ҷаҳон, аз ҷумла қудратмандтарин ма¬молики Ғарбу Шарқ истиқлолияти моро ба таври расмӣ шинохтанд. Аксарияти онҳо бо мо муносибатҳои дипломатиро ба роҳ мондаанд. Роҳҳои тиҷоратӣ ва рафту омад миёни бисёр кишварҳо ку¬шода шуд. Ҳамчунин кишвари мо бо як қатор мамлакатҳои дигар ҳамкориҳои иқтисодию фарҳангиро ба роҳ монда¬аст. Таҳсили донишҷӯёни тоҷик далели дигари даврони истиқлол аст. Дар аввал шумораи онҳо хеле андак буд, ҳоло бо¬шад, чандин ҳазорро ташкил медиҳанд. Чизи дигаре, ки боиси ифтихор аст, шо¬мил ва узвияти Тоҷикистон дар чандин созмонҳои байналмилалист. Яке аз онҳо Созмони Милали Муттаҳид мебошад, ки Тоҷикистонро дар аввалҳои ба даст овардани истиқлолияташ ба узвият па¬зируфт. Суханрониҳои Сарвари давлати мо, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз мин¬бари ин созмон низ маҳз дар давро¬ни истиқлолият сурат гирифт. Ин ҳама нишон медиҳад, ки имрӯз Тоҷикистон маҳз бо шарофати истиқлолият дар та¬моми дунё ҳамчун давлати мустақилу соҳибихтиёр шинохта шудааст. Аз ҳамин лиҳоз ҳифзи ин муқаддасоти арзишманд барои ҳар яки мо амрест ногузир
Зиёвиддин ТОҲИРОВ, прапоршик:
- Истиқлолияти давлатии ҷумҳуриамон барои мардуми кишвар, бахусус ҷавонон бояд аз ҳама чиз боарзиш бошад. Як ба атроф назар афканем мебинем, ки истиқлолият ба ҷавонон чӣ дод. Ободӣ, оростагӣ, озодӣ... Хушбахтона, мо мебинем, ки ҷавонони мо ҳам дарки ин масъулиятро кардаанду онро пос медоранд. Инак, аз истиқлоли мо 25 сол сипарӣ гардид. Он марҳилаи аз нигоҳи таъ¬рих хеле кӯтоҳ мебошад. Вале ба таҳқиқ на¬зар афканем, он пур аз ҳодисаву руйдодҳои муҳим ва тақдирсоз барои халқи мо маҳсуб меёбад. Албатта, бо истиқлолият нозидан хуб аст, аммо бояд то ба ин ҷо расидан, аз хизматҳои шоёни фарзандони ин миллат фаромӯш накунем. Номи онҳоро ҳамеша дар аввал зикр намоем. Худи Президенти кишвар ҳам истиқлолро самараи талошу муборизаҳои фарзандони бонангу ному¬си кишвар арзёбӣ кардааст: “Истиқлолият барои мо яке аз муқаддастарин арзишҳои миллӣ ба ҳисоб меравад. Зеро ин дасто¬варди бузург натиҷаи талошу муборизаҳои фарзандони бонангу номуси тоҷик ба хоти¬ри амалӣ намудани ормони чандинасраи халқамон, яъне эҳёи давлатдории миллии тоҷикон мебошад”, - гуфта буд, Президенти кишвар, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон.
Аз ҳамин нуқтаи назар таъкид кардани¬ам, ки ҷавонон бояд ин хизмати фарзандони миллатро қадр намуда, истиқлолияти давла¬тиро бо роҳи худшиносии миллӣ, донитсани таърихи Ватан, эҳёи ойину суннатҳо, рушди илму адаб ва монанди ин нигоҳ доранд.
Садриддин ЁРОВ, сержанти калон:
- Баъзе нафароне пайдо мешаванд, ки ба ман ин саволро медиҳанд: “Ҳоло ки дар ягон мақомоти давлатӣ кор намеку¬нед, чаро зарур мешуморед, ки дар ҳама параду ҷашнҳо иштирок намоед?” Воқеан чаро зарур мешуморам? Ман дар солҳои 1981-1983 дар ҷангҳои Афғноистон ишти¬рок кардам. Ҳамчунин, панҷ соли нооромии кишварро ҳам ба хубӣ дар хотир дорам. Ман акнун нағз медонам, ки оромӣ чӣ ҳасту нотинҷӣ чӣ. Сулҳ чӣ ҳасту ҷанг чӣ. Озодӣ, истиқлолият ва демократия чӣ аст. Нафаро¬не, ки муқоисаи ин ҳамаро бо таҷриба ме¬донанд, ба ин савол ҷавоби хуб медиҳанд. Вақте ки ман аз ҷанги Афғонистон баргаш¬там, ҳоло барои пош хурдани Иттиҳоди Шӯравӣ ҳеҷ гап набуд. Вале, хуб медони¬стам, ки доштани як ватани соҳибистиқлол барои шаҳрвандонаш чӣ аҳамият дорад. Соли 1991, вақте мо соҳиби давлат шудем, пушида нест, баъзе онро муфт пиндоштанду хунукназарона рафтор карданд. Ҳамин буд, ки ҷанги шаҳрвандӣ сар зад. Нафароне, ки воқеан ватанхоҳ буданд, ин ҷо монда му¬бориза бурданд. Аммо худхоҳон ҳама аз элаки замон гузаштанд. Пояшонро аз ин ҷо канданд. Ба хубӣ ёд дорам, касонеро, ки дар пеши синаҳояшон бо мушт зада, марзу бум мегуфтанд, аммо ҳадаф танҳо манса¬бу ҷоҳ ва пулу бойигарӣ буд, лаҳзае барои оромии ин Ватан саъй накарданд. Муқими дигар ҷойҳо шуданд. Имрӯз ман барои ҳар фарди ин кишвар воҷиб медонам, ки кор¬номаи Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмонро ба хубӣ донанду аз он ёд ку¬нанд. Зеро вазъияти он даврро на ҳар кас қудрати ором кардан дошт.
Хайриддин ЁРОВ, сержант:
- Аввалан шукри беҳад ба ҷо овардан даркор аст, ки бузургтарин империяи коммунистии ИҶШС пош хурд ва халқҳои он таъми озодию истиқлолро чашиданд. Хосатан, баъди ИҶШС ҷумҳуриҳои миллӣ аз тобеият раҳо шуданд. Танҳо баъди он дарки мустақилияту соҳибихтиёриро карданд. Бешак, метавон гуфт, ки ин руй¬доди муҳимро ҳар фарди кишварҳои тобеи он мехостанду орзуи деринаашон буд. Тоҷикистон, ки яке аз кишварҳои понздаҳгона буд, истисно намебо¬шад. Шояд насли зодаи истиқлол ба ин мафҳум чандон сарфаҳм нараванд, ки озодӣ чист ва он пеш аз ҳама чиро дар бар мегирад. Созишномаи соли 1922 барои таъсиси ИҶШС-ро ҳамагон хонда¬анду медонанд. Мафҳуми он дигар буду, амали роҳбарон дигар. Нафароне, ки дар он давра ҳаёт ба сар бурданд, медонанд, ки созишнома бо амали роҳбарони давр ҳеҷ мувофиқат намекард. Давлате, ки тақрибан 70 сол арзи вуҷуд дошт ва ба худ номи Иттиҳоди Ҷамоҳири Шӯравии Сотсиалистӣ ном гирифта буд, аммо моҳиятан аз он бӯи иттиҳоду шӯро ва сот¬сиализм намеомад. Ҳама медонистанд, ки ҳокимиятро на шӯроҳо балки ҳизбиён (коммунистҳо) идора мекарданд. Чаро ман аз ИҶШС ёд мекунам? Мехоҳам мар¬дум ҳама вақт чизеро, ки нав ба даст ме¬оранд, ҳатман зери муқоиса гиранд. Бу¬бинанд, ин ки сизи ҷадид аз қаблӣ бо чӣ фарқ мекунад.
Бобомурод ПУЛАШОВ, аскари қатторӣ: - Инак, 25 сол шуд, ки Тоҷикистонро дар арсаи байналмилалӣ расман ба си¬фати давлати мустақил мешиносанд. Хушбахтии халқи мо аст, ки дар як муддати кутоҳ қариб ҳама кишварҳои ҷаҳон, аз ҷумла қудратмандтарин ма¬молики Ғарбу Шарқ истиқлолияти моро ба таври расмӣ шинохтанд. Аксарияти онҳо бо мо муносибатҳои дипломатиро ба роҳ мондаанд. Роҳҳои тиҷоратӣ ва рафту омад миёни бисёр кишварҳо ку¬шода шуд. Ҳамчунин кишвари мо бо як қатор мамлакатҳои дигар ҳамкориҳои иқтисодию фарҳангиро ба роҳ монда¬аст. Таҳсили донишҷӯёни тоҷик далели дигари даврони истиқлол аст. Дар аввал шумораи онҳо хеле андак буд, ҳоло бо¬шад, чандин ҳазорро ташкил медиҳанд. Чизи дигаре, ки боиси ифтихор аст, шо¬мил ва узвияти Тоҷикистон дар чандин созмонҳои байналмилалист. Яке аз онҳо Созмони Милали Муттаҳид мебошад, ки Тоҷикистонро дар аввалҳои ба даст овардани истиқлолияташ ба узвият па¬зируфт. Суханрониҳои Сарвари давлати мо, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз мин¬бари ин созмон низ маҳз дар давро¬ни истиқлолият сурат гирифт. Ин ҳама нишон медиҳад, ки имрӯз Тоҷикистон маҳз бо шарофати истиқлолият дар та¬моми дунё ҳамчун давлати мустақилу соҳибихтиёр шинохта шудааст. Аз ҳамин лиҳоз ҳифзи ин муқаддасоти арзишманд барои ҳар яки мо амрест ногузир
Зиёвиддин ТОҲИРОВ, прапоршик:

- Истиқлолияти давлатии ҷумҳуриамон барои мардуми кишвар, бахусус ҷавонон бояд аз ҳама чиз боарзиш бошад. Як ба атроф назар афканем мебинем, ки истиқлолият ба ҷавонон чӣ дод. Ободӣ, оростагӣ, озодӣ... Хушбахтона, мо мебинем, ки ҷавонони мо ҳам дарки ин масъулиятро кардаанду онро пос медоранд. Инак, аз истиқлоли мо 25 сол сипарӣ гардид. Он марҳилаи аз нигоҳи таъ¬рих хеле кӯтоҳ мебошад. Вале ба таҳқиқ на¬зар афканем, он пур аз ҳодисаву руйдодҳои муҳим ва тақдирсоз барои халқи мо маҳсуб меёбад. Албатта, бо истиқлолият нозидан хуб аст, аммо бояд то ба ин ҷо расидан, аз хизматҳои шоёни фарзандони ин миллат фаромӯш накунем. Номи онҳоро ҳамеша дар аввал зикр намоем. Худи Президенти кишвар ҳам истиқлолро самараи талошу муборизаҳои фарзандони бонангу ному¬си кишвар арзёбӣ кардааст: “Истиқлолият барои мо яке аз муқаддастарин арзишҳои миллӣ ба ҳисоб меравад. Зеро ин дасто¬варди бузург натиҷаи талошу муборизаҳои фарзандони бонангу номуси тоҷик ба хоти¬ри амалӣ намудани ормони чандинасраи халқамон, яъне эҳёи давлатдории миллии тоҷикон мебошад”, - гуфта буд, Президенти кишвар, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон.
Аз ҳамин нуқтаи назар таъкид кардани¬ам, ки ҷавонон бояд ин хизмати фарзандони миллатро қадр намуда, истиқлолияти давла¬тиро бо роҳи худшиносии миллӣ, донитсани таърихи Ватан, эҳёи ойину суннатҳо, рушди илму адаб ва монанди ин нигоҳ доранд.
Садриддин ЁРОВ, сержанти калон: - Баъзе нафароне пайдо мешаванд, ки ба ман ин саволро медиҳанд: “Ҳоло ки дар ягон мақомоти давлатӣ кор намеку¬нед, чаро зарур мешуморед, ки дар ҳама параду ҷашнҳо иштирок намоед?” Воқеан чаро зарур мешуморам? Ман дар солҳои 1981-1983 дар ҷангҳои Афғноистон ишти¬рок кардам. Ҳамчунин, панҷ соли нооромии кишварро ҳам ба хубӣ дар хотир дорам. Ман акнун нағз медонам, ки оромӣ чӣ ҳасту нотинҷӣ чӣ. Сулҳ чӣ ҳасту ҷанг чӣ. Озодӣ, истиқлолият ва демократия чӣ аст. Нафаро¬не, ки муқоисаи ин ҳамаро бо таҷриба ме¬донанд, ба ин савол ҷавоби хуб медиҳанд. Вақте ки ман аз ҷанги Афғонистон баргаш¬там, ҳоло барои пош хурдани Иттиҳоди Шӯравӣ ҳеҷ гап набуд. Вале, хуб медони¬стам, ки доштани як ватани соҳибистиқлол барои шаҳрвандонаш чӣ аҳамият дорад. Соли 1991, вақте мо соҳиби давлат шудем, пушида нест, баъзе онро муфт пиндоштанду хунукназарона рафтор карданд. Ҳамин буд, ки ҷанги шаҳрвандӣ сар зад. Нафароне, ки воқеан ватанхоҳ буданд, ин ҷо монда му¬бориза бурданд. Аммо худхоҳон ҳама аз элаки замон гузаштанд. Пояшонро аз ин ҷо канданд. Ба хубӣ ёд дорам, касонеро, ки дар пеши синаҳояшон бо мушт зада, марзу бум мегуфтанд, аммо ҳадаф танҳо манса¬бу ҷоҳ ва пулу бойигарӣ буд, лаҳзае барои оромии ин Ватан саъй накарданд. Муқими дигар ҷойҳо шуданд. Имрӯз ман барои ҳар фарди ин кишвар воҷиб медонам, ки кор¬номаи Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмонро ба хубӣ донанду аз он ёд ку¬нанд. Зеро вазъияти он даврро на ҳар кас қудрати ором кардан дошт.
Хайриддин ЁРОВ, сержант:

- Аввалан шукри беҳад ба ҷо овардан даркор аст, ки бузургтарин империяи коммунистии ИҶШС пош хурд ва халқҳои он таъми озодию истиқлолро чашиданд. Хосатан, баъди ИҶШС ҷумҳуриҳои миллӣ аз тобеият раҳо шуданд. Танҳо баъди он дарки мустақилияту соҳибихтиёриро карданд. Бешак, метавон гуфт, ки ин руй¬доди муҳимро ҳар фарди кишварҳои тобеи он мехостанду орзуи деринаашон буд. Тоҷикистон, ки яке аз кишварҳои понздаҳгона буд, истисно намебо¬шад. Шояд насли зодаи истиқлол ба ин мафҳум чандон сарфаҳм нараванд, ки озодӣ чист ва он пеш аз ҳама чиро дар бар мегирад. Созишномаи соли 1922 барои таъсиси ИҶШС-ро ҳамагон хонда¬анду медонанд. Мафҳуми он дигар буду, амали роҳбарон дигар. Нафароне, ки дар он давра ҳаёт ба сар бурданд, медонанд, ки созишнома бо амали роҳбарони давр ҳеҷ мувофиқат намекард. Давлате, ки тақрибан 70 сол арзи вуҷуд дошт ва ба худ номи Иттиҳоди Ҷамоҳири Шӯравии Сотсиалистӣ ном гирифта буд, аммо моҳиятан аз он бӯи иттиҳоду шӯро ва сот¬сиализм намеомад. Ҳама медонистанд, ки ҳокимиятро на шӯроҳо балки ҳизбиён (коммунистҳо) идора мекарданд. Чаро ман аз ИҶШС ёд мекунам? Мехоҳам мар¬дум ҳама вақт чизеро, ки нав ба даст ме¬оранд, ҳатман зери муқоиса гиранд. Бу¬бинанд, ин ки сизи ҷадид аз қаблӣ бо чӣ фарқ мекунад.














Эзоҳи худро нависед