ВАРЗИШ
Шанбе 02 Май 2026 12:29
Дар деҳаи зебоманзараи Ёгети ноҳияи Дарвоз, писаре ба дунё омад, ки орзуҳои кӯдакиаш дер ё зуд ба воқеият табдил ёфтаанд. Ин Қоим Шукронов аст, варзишгари ҷавону умедбахши тоҷик, ки имрӯз дар синни 26-солагӣ аллакай ба яке аз чеҳраҳои шинохтаи гӯштини тоҷик табдил ёфтааст.
Муҳити кӯҳистон, зиндагии сода ва меҳнати ҳалол дар ташаккули шахсияти ӯ нақши муҳим бозид. Аммо омили асосие, ки роҳи ҳаёти ӯро муайян кард, оила буд. Чуноне, ки худи ӯ мегуяд: “Қиссаи муваффақиятҳои ман аз оилаам оғоз мегардад”.
Қоим дар хонаводаи варзишгар ба воя расидааст. Падараш, ки худ гӯштингири варзида буд, барои фарзанд на танҳо падар, балки устоди аввалин низ гардид. Аз ҳамон овони кӯдакӣ, вақте ки Қоим тамринҳои падарашро бо шавқи беандоза тамошо мекард, дар дили кӯчакаш орзуе шакл мегирифту орзуи қаҳрамон шудан ба вуҷуд меомад.
Аз овони кӯдакӣ Қоим ба тамринҳои падараш бо чашмони пур аз орзу менигарист. Ҳаракатҳо ва иродаи падар дар зеҳни кӯдакиаш нақш мебаст. Ӯ на танҳо тамошобин балки шогирди хомӯш буд, шогирде, ки дар дил орзуи бузург мепарварид.
Ӯ он рӯзҳоро ба ёд оварда мегӯяд: “Ман аз хурдӣ тамринҳои падармаро бо шавқи зиёд тамошо мекардам. Баъзан дар канор истода, ҳаракатҳои ӯро такрор мекардам. Ҳамин чизҳо сабаб шуданд, ки варзишро дӯст дорам.
Яке аз хотираҳои фаромӯшнашавандаи ӯ дар синни панҷсолагиаш буд, ки бо шавқ гуфт: “Дар деҳаи Ёгет, ки ҷашни Наврӯз бо тамоми суннатҳои қадима ва руҳияи миллӣ таҷлил мегардад, мусобиқаҳои варзишӣ низ баргузор мешаванд. Албатта барои кӯдаки панҷсола ба майдон баромадан кори осон нест, аммо ман ҷуръат кардам. Ман ҳамагӣ 5-сола будам. Дар мусобиқа иштирок кардам ва бар се ҳарифам ғолиб омадам. Он эҳсосро ҳеҷ гоҳ фаромӯш намекунам. Ҳар боре, ки ба деҳа бармегардам, ҳамин хотира маро ба дунёи кӯдакӣ мебарад”, мегӯяд ӯ.
Ин ғалабаи кӯчак, вале сарнавиштсоз, дар дили ӯ оташи бузурги муҳаббат ба варзишро барафрӯхт. Ин ғалаба на танҳо пирӯзии кӯдакона буд, балки оғози роҳи бузурги ӯ гардид. Ҳар сол Наврӯз, ки дар деҳаи Ёгет бо шукӯҳу шаҳомати хоса таҷлил мегардад, барои Қоим на танҳо ҷашн, балки майдони санҷиши нерӯ ва ирода буд. Футбол, волейбол, гӯштин ҳамааш барои ӯ як дарси зиндагӣ буданд. Солҳо гузаштанду Қоим калон шуд ва қадамҳои устувортар ба сӯи орзуҳояш гузошт. Дар 14-солагӣ Қоим аллакай дар мусобиқаҳои гӯштини тарзи озод иштирок мекард ва сазовори ҷойҳои намоён мегардид. Барои як наварсе, ки аз деҳаи дурдаст буд, ин дастовардҳо хеле муҳим буданд. Бо вуҷуди ҳамаи ин муваффақиятҳо, ӯ дар ҷустуҷӯи роҳи беҳтар буд.
Дар 15-солагӣ самти варзишии худро тағйир дод ва ба гӯштини ҷудо рӯ оварад. Ин интихоб барои ӯ марҳилаи нав гардид, ки таҷрибаи бештару рақобати сахтарро дар бар мегирифт.
Ӯ мегӯяд:” Роҳи варзиш ҳеҷ гоҳ ҳамвор нест. Баъзан вақтҳо мехостам тамринро тарк кунам. Лаҳзаҳои душвор бисёр буданд. Аммо орзуи кӯдакиям маро боз ба майдон бармегардонд”.
Пуштибони ин роҳ падараш буд. Падари Қоим на танҳо мураббӣ, балки такягоҳи маънавии ӯ буд. Ӯ таҷрибаи худро ба фарзанд омӯзонида, ӯро ба сабру таҳаммул ва меҳнати пайваста ташвиқ мекард.
Ӯ бо ифтихор мегӯяд: “Падарам устоди аввалини ман аст. Ҳама чизро аз ӯ омӯхтам. То имрӯз маро дастгирӣ мекунад”.
Ин дастгирӣ самараи худро дод. Қоим тадриҷан ба яке аз варзишгарони шинохтаи кишвар табдил ёфт. Имрӯз Қоим Шукронов яке аз паҳлавонони маъруфи Тоҷикистон дар риштаи гӯштингирӣ буда, узви мунтахаби кишвар мебошад. Ӯ бо иродаи қавӣ ва меҳнати пайваста тавонистааст ба қуллаҳои баланд наздик шавад.
Соли 2024 барои ӯ як соли саранавиштсоз буд. Дар пойтахти кишвар шаҳри Душанбе нахустин Чемпионати ҷаҳон оид ба гӯштингирӣ баргузор гардид. Дар ин мусобиқа зиёда аз 200 варзишгар аз 63 кишвари ҷаҳон иштирок карданд. Рақобат шадид буд ва ҳар як варзишгар барои пирӯзӣ мубориза бурд.
Қоим низ дар ин мусобиқаи сатҳи ҷаҳон иштирок намуда, бо нишон додани маҳорати баланд ва иродаи қавӣ сазовори медали биринҷӣ гардид. Ин дастовард барои ӯ қадами бузург ба сӯи арсаи байналмиалӣ буд.
Ҳатто дар давраи хизмати ҳарбӣ, ки барои бисёриҳо фосилаи дурӣ аз варзиш мегардад, Қоим тамринро тарк накард. Баръакс аз ин имконият истифода бурда, пайваста ба тамрин машғул буд. Дар натиҷа ӯ дар мусобиқаҳои дохилӣ аз намуди гӯштини самбо ҷойи дуюмро ишғол намуда, аз ҷониби Вазорати мудофиа қадрдонӣ гардид.
Дар мусобиқаи байналмилалӣ дар Ҷумҳурии Қазоқистон аз намуди гӯштини қазоқӣ иштирок карда, сазовори ҷойи сеюм гардид. Ин пирӯзӣ бори дигар собит сохт, ки Қоим варзишгари ҳамаҷониба обутобёфта аст.
Соли 2025 низ барои ӯ пур аз пирӯзиҳо ва дастовардҳо буд. Дар мусобиқаи ҷумҳуриявӣ бахшида ба Ҷашни байналмилалии Наврӯз, ки дар шаҳри Хоруғ баргузор гардид, ӯ ҷойи аввалро ишғол кард. Дар Варзоб бошад, бо нишон додани маҳорати баланд сазовори шоҳҷоизаи мусобиқа (электромобил) гардид. Ин ҷоиза на танҳо мукофот, балки рамзи заҳмат ва меҳнатҳои ӯ буд.
Соли 2026 бошад, дар чемпионати ҷумҳуриявӣ ҷойи дуюмро соҳиб шуда, роҳхат ба мусобиқаи байналмилалиро ба даст овард. Дар мусобиқаи байналмилалӣ барои дарёфти Ҷоми раиси шаҳри Душанбе низ бомуваффақият баромад намуда, ҷойи сеюмро ишғол кард.
Бо вуҷуди таҷрибаи бой, ҳар баромад барои ӯ ҳаяҷони хос дорад:
“Пеш аз баромадан ба майдон ҳаяҷон дорам. Аммо вақте ки мубориза оғоз мешавад, ҳама чизро фаромӯш мекунам”, мегӯяд ҳамсуҳбати мо.
Рӯзгори ӯ пурра ба варзиш бахшида шудааст. Аз субҳ то шом дар тамрин аст. Ин аст реҷаи ҳаррӯзаи ӯ. Дар бораи рақибон бошад бо эҳтиром сухан мегӯяд: “Рақиби душвортаринам паҳлавоне аз Ӯзбекистон буд. Дар нимфинали Чемпионати ҷаҳон танҳо бо як хол мағлуб шудам. Он рақобат барои ман дарси калон шуд”.
Қоим Шукронов имрӯз на танҳо варзишгар, балки намунаи ирода ва меҳнат барои ҷавонон аст. Ӯ аз ҷумлаи он паҳлавононест, ки дар рушди гӯштини миллӣ саҳми арзанда мегузорад ва барои муаррифии ин намуди варзиш дар арсаи байналмилалӣ талош мекунад.
Ӯ бо боварӣ мегӯяд, ки барои варзишгар танҳо меҳнат сабр ва ирода лозим аст. Агар инсон ба худ бовар дорад, ҳатман ба қуллаҳои мақсуд мерасад.
“Аз паҳлавонони тоҷик Расул Боқиевро меписандаму орзу дорам, ки мисли ӯ муаррифгари ватани азизам шавам”,- гуфт ҳамсуҳбати мо.
Орзуи ягонаи ӯ ба даст овардани медали тилло дар мусобиқаҳои ҷаҳонӣ ва баланд бардоштани парчами Тоҷикистон аст.
Ин орзу аз кӯдакӣ оғоз шуд, ки дар майдони хурди деҳа пирӯзӣ ба даст оварда буд ва имрӯз дар роҳи қаҳрамонӣ устуворона қадам мегузорад.
Малика МУҚАДДАМОВА, “ҶТ”
Муҳити кӯҳистон, зиндагии сода ва меҳнати ҳалол дар ташаккули шахсияти ӯ нақши муҳим бозид. Аммо омили асосие, ки роҳи ҳаёти ӯро муайян кард, оила буд. Чуноне, ки худи ӯ мегуяд: “Қиссаи муваффақиятҳои ман аз оилаам оғоз мегардад”.
Қоим дар хонаводаи варзишгар ба воя расидааст. Падараш, ки худ гӯштингири варзида буд, барои фарзанд на танҳо падар, балки устоди аввалин низ гардид. Аз ҳамон овони кӯдакӣ, вақте ки Қоим тамринҳои падарашро бо шавқи беандоза тамошо мекард, дар дили кӯчакаш орзуе шакл мегирифту орзуи қаҳрамон шудан ба вуҷуд меомад.
Аз овони кӯдакӣ Қоим ба тамринҳои падараш бо чашмони пур аз орзу менигарист. Ҳаракатҳо ва иродаи падар дар зеҳни кӯдакиаш нақш мебаст. Ӯ на танҳо тамошобин балки шогирди хомӯш буд, шогирде, ки дар дил орзуи бузург мепарварид.
Ӯ он рӯзҳоро ба ёд оварда мегӯяд: “Ман аз хурдӣ тамринҳои падармаро бо шавқи зиёд тамошо мекардам. Баъзан дар канор истода, ҳаракатҳои ӯро такрор мекардам. Ҳамин чизҳо сабаб шуданд, ки варзишро дӯст дорам.
Яке аз хотираҳои фаромӯшнашавандаи ӯ дар синни панҷсолагиаш буд, ки бо шавқ гуфт: “Дар деҳаи Ёгет, ки ҷашни Наврӯз бо тамоми суннатҳои қадима ва руҳияи миллӣ таҷлил мегардад, мусобиқаҳои варзишӣ низ баргузор мешаванд. Албатта барои кӯдаки панҷсола ба майдон баромадан кори осон нест, аммо ман ҷуръат кардам. Ман ҳамагӣ 5-сола будам. Дар мусобиқа иштирок кардам ва бар се ҳарифам ғолиб омадам. Он эҳсосро ҳеҷ гоҳ фаромӯш намекунам. Ҳар боре, ки ба деҳа бармегардам, ҳамин хотира маро ба дунёи кӯдакӣ мебарад”, мегӯяд ӯ.
Ин ғалабаи кӯчак, вале сарнавиштсоз, дар дили ӯ оташи бузурги муҳаббат ба варзишро барафрӯхт. Ин ғалаба на танҳо пирӯзии кӯдакона буд, балки оғози роҳи бузурги ӯ гардид. Ҳар сол Наврӯз, ки дар деҳаи Ёгет бо шукӯҳу шаҳомати хоса таҷлил мегардад, барои Қоим на танҳо ҷашн, балки майдони санҷиши нерӯ ва ирода буд. Футбол, волейбол, гӯштин ҳамааш барои ӯ як дарси зиндагӣ буданд. Солҳо гузаштанду Қоим калон шуд ва қадамҳои устувортар ба сӯи орзуҳояш гузошт. Дар 14-солагӣ Қоим аллакай дар мусобиқаҳои гӯштини тарзи озод иштирок мекард ва сазовори ҷойҳои намоён мегардид. Барои як наварсе, ки аз деҳаи дурдаст буд, ин дастовардҳо хеле муҳим буданд. Бо вуҷуди ҳамаи ин муваффақиятҳо, ӯ дар ҷустуҷӯи роҳи беҳтар буд.
Дар 15-солагӣ самти варзишии худро тағйир дод ва ба гӯштини ҷудо рӯ оварад. Ин интихоб барои ӯ марҳилаи нав гардид, ки таҷрибаи бештару рақобати сахтарро дар бар мегирифт.
Ӯ мегӯяд:” Роҳи варзиш ҳеҷ гоҳ ҳамвор нест. Баъзан вақтҳо мехостам тамринро тарк кунам. Лаҳзаҳои душвор бисёр буданд. Аммо орзуи кӯдакиям маро боз ба майдон бармегардонд”.
Пуштибони ин роҳ падараш буд. Падари Қоим на танҳо мураббӣ, балки такягоҳи маънавии ӯ буд. Ӯ таҷрибаи худро ба фарзанд омӯзонида, ӯро ба сабру таҳаммул ва меҳнати пайваста ташвиқ мекард.
Ӯ бо ифтихор мегӯяд: “Падарам устоди аввалини ман аст. Ҳама чизро аз ӯ омӯхтам. То имрӯз маро дастгирӣ мекунад”.
Ин дастгирӣ самараи худро дод. Қоим тадриҷан ба яке аз варзишгарони шинохтаи кишвар табдил ёфт. Имрӯз Қоим Шукронов яке аз паҳлавонони маъруфи Тоҷикистон дар риштаи гӯштингирӣ буда, узви мунтахаби кишвар мебошад. Ӯ бо иродаи қавӣ ва меҳнати пайваста тавонистааст ба қуллаҳои баланд наздик шавад.
Соли 2024 барои ӯ як соли саранавиштсоз буд. Дар пойтахти кишвар шаҳри Душанбе нахустин Чемпионати ҷаҳон оид ба гӯштингирӣ баргузор гардид. Дар ин мусобиқа зиёда аз 200 варзишгар аз 63 кишвари ҷаҳон иштирок карданд. Рақобат шадид буд ва ҳар як варзишгар барои пирӯзӣ мубориза бурд.
Қоим низ дар ин мусобиқаи сатҳи ҷаҳон иштирок намуда, бо нишон додани маҳорати баланд ва иродаи қавӣ сазовори медали биринҷӣ гардид. Ин дастовард барои ӯ қадами бузург ба сӯи арсаи байналмиалӣ буд.
Ҳатто дар давраи хизмати ҳарбӣ, ки барои бисёриҳо фосилаи дурӣ аз варзиш мегардад, Қоим тамринро тарк накард. Баръакс аз ин имконият истифода бурда, пайваста ба тамрин машғул буд. Дар натиҷа ӯ дар мусобиқаҳои дохилӣ аз намуди гӯштини самбо ҷойи дуюмро ишғол намуда, аз ҷониби Вазорати мудофиа қадрдонӣ гардид.
Дар мусобиқаи байналмилалӣ дар Ҷумҳурии Қазоқистон аз намуди гӯштини қазоқӣ иштирок карда, сазовори ҷойи сеюм гардид. Ин пирӯзӣ бори дигар собит сохт, ки Қоим варзишгари ҳамаҷониба обутобёфта аст.
Соли 2025 низ барои ӯ пур аз пирӯзиҳо ва дастовардҳо буд. Дар мусобиқаи ҷумҳуриявӣ бахшида ба Ҷашни байналмилалии Наврӯз, ки дар шаҳри Хоруғ баргузор гардид, ӯ ҷойи аввалро ишғол кард. Дар Варзоб бошад, бо нишон додани маҳорати баланд сазовори шоҳҷоизаи мусобиқа (электромобил) гардид. Ин ҷоиза на танҳо мукофот, балки рамзи заҳмат ва меҳнатҳои ӯ буд.
Соли 2026 бошад, дар чемпионати ҷумҳуриявӣ ҷойи дуюмро соҳиб шуда, роҳхат ба мусобиқаи байналмилалиро ба даст овард. Дар мусобиқаи байналмилалӣ барои дарёфти Ҷоми раиси шаҳри Душанбе низ бомуваффақият баромад намуда, ҷойи сеюмро ишғол кард.
Бо вуҷуди таҷрибаи бой, ҳар баромад барои ӯ ҳаяҷони хос дорад:
“Пеш аз баромадан ба майдон ҳаяҷон дорам. Аммо вақте ки мубориза оғоз мешавад, ҳама чизро фаромӯш мекунам”, мегӯяд ҳамсуҳбати мо.
Рӯзгори ӯ пурра ба варзиш бахшида шудааст. Аз субҳ то шом дар тамрин аст. Ин аст реҷаи ҳаррӯзаи ӯ. Дар бораи рақибон бошад бо эҳтиром сухан мегӯяд: “Рақиби душвортаринам паҳлавоне аз Ӯзбекистон буд. Дар нимфинали Чемпионати ҷаҳон танҳо бо як хол мағлуб шудам. Он рақобат барои ман дарси калон шуд”.
Қоим Шукронов имрӯз на танҳо варзишгар, балки намунаи ирода ва меҳнат барои ҷавонон аст. Ӯ аз ҷумлаи он паҳлавононест, ки дар рушди гӯштини миллӣ саҳми арзанда мегузорад ва барои муаррифии ин намуди варзиш дар арсаи байналмилалӣ талош мекунад.
Ӯ бо боварӣ мегӯяд, ки барои варзишгар танҳо меҳнат сабр ва ирода лозим аст. Агар инсон ба худ бовар дорад, ҳатман ба қуллаҳои мақсуд мерасад.
“Аз паҳлавонони тоҷик Расул Боқиевро меписандаму орзу дорам, ки мисли ӯ муаррифгари ватани азизам шавам”,- гуфт ҳамсуҳбати мо.
Орзуи ягонаи ӯ ба даст овардани медали тилло дар мусобиқаҳои ҷаҳонӣ ва баланд бардоштани парчами Тоҷикистон аст.
Ин орзу аз кӯдакӣ оғоз шуд, ки дар майдони хурди деҳа пирӯзӣ ба даст оварда буд ва имрӯз дар роҳи қаҳрамонӣ устуворона қадам мегузорад.
Малика МУҚАДДАМОВА, “ҶТ”














Эзоҳи худро нависед