Дар шароити ҷаҳонишавии босуръат ва густариши равобити байналмилалӣ, донистани забонҳои ҳориҷӣ ба яке аз талаботи муҳими замон табдил ёфтааст. Хусусан барои ҷавонон, ки неруи асосии пешбарандаи ҷомеа ба ҳисоб мераванд, омӯзиши забонҳои ҳориҷӣ на танҳо як василаи муошират, балки калиди муваффақият дар таҳсил, касб ва зиндагии оянда мебошад. Дар чунин шароит, таваҷҷуҳи ҷавонон ба марказҳои забономӯзӣ рӯз то рӯз меафзояд.

Дар баробари омӯхтани забони модарӣ мо бояд дигар забонҳоро низ омӯзем. Чун барои ҳамкориҳои судманд байни дигар миллатҳо омӯхтани забон ҳатмист. Барои ин кӯшиш ба харҷ дода мешавад, ки марказҳои забономӯзӣ барои ҷавонон ва наврасон бо тамоми шароит сохта шавад, то онҳо тавонанд дар баробари забони модарии худ аз дигар забонҳо низ огаҳӣ пайдо намоянд. Баробари оне, ки наврасону ҷавонон забонҳои хориҷиро дар доираи барномаҳои таълимии мактабҳо меомӯзанд, инчунин, омӯзиши онҳо дар марказҳои забономӯзӣ дар беҳтар гардидани сатҳи забономӯзӣ нақши хуберо мебозад.     

Дар ин росто Хуршед Давлатализода, сухангӯи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон чунин ибрози андеша намуд: “Агар дар муассисаҳои таълимӣ омӯзиши забонҳои хориҷӣ тибқи барномаҳои давлатӣ ва стандартҳои таълимӣ ба роҳ монда шавад, пас марказҳои забономӯзӣ имконият фароҳам меоранд, ки донишомӯзон донишҳои худро дар муҳити дигар амаливу интерактивӣ сайқал диҳанд. Махсусан, марказҳои забономӯзӣ бо истифода аз усулҳои муосири таълим, ҷалби омӯзгорони баландихтисос, татбиқи барномаҳои байналмилалӣ ва фароҳам овардани муҳити муоширати зинда ба баланд бардоштани малакаи гуфторӣ, шунавоӣ ва истифодаи амалии забон мусоидат менамоянд. Ин ҷанбаҳо баъзан дар доираи дарсҳои анъанавии мактабҳо бо сабаби маҳдудияти соатҳо пурра фаро гирифта намешаванд”.

Бояд гуфт, ки чунин марказҳо барои омодагӣ ба имтиҳонҳои байналмилалӣ, аз қабили IELTS, TOEFL ва дигар сертификатҳо заминаи мусоид фароҳам оварда, имкониятҳои ҷавононро барои идомаи таҳсил дар муассисаҳои таҳсилоти олӣ, бахусус хориҷи кишвар васеъ мегардонанд. Бо вуҷуди ин, бояд таъкид кард, ки фаъолияти марказҳои забономӯзӣ бояд ба талаботи меъёрҳои давлатӣ ҷавобгӯ бошанду, сифати таълим зери назорати ниҳодҳои дахлдор қарор дошта бошад. Танҳо дар ҳамин сурат метавон аз имкониятҳои онҳо ба таври самаранок истифода бурд. Маҷмуан ҳамгироии донишҳои назариявии дар муассисаҳои таълимӣ гирифташуда бо малакаҳои амалии дар марказҳои забономӯзӣ ҳосилшуда метавонад ба баланд гардидани сатҳи умумии забондонии наврасону ҷавонон мусоидат намояд.

Имрӯзҳо таваҷҷуҳи ҷавонон ба марказҳои забономӯзӣ ба таври назаррас афзоиш ёфта истодааст. Ва қисми зиёди ҷавонон марказҳоеро интихоб менамоянд, ки дар он мутахассисони варзида ва ба технологияҳои муосир таъмин бошанд.

Дар идома доир ба ин мавзуъ Муҳиддин Сулаймонӣ, директори маркази забономӯзии “Ҷаҳондонӣ” чунин ибрози андеша намуд: “ Рӯй овардани ҷавонон ба ин марказҳо чанд омил вобаста дорад: глобализатсия, имкониятҳои таҳсил дар хориҷ, бозори кор ва рушди технология. Ҷавонон бештар ба омӯзиши забонҳои хориҷӣ, махсусан англисӣ, русӣ ва дигар забонҳои байналмилалӣ рӯ меоранд”. Қобили қайд аст, ки сабабҳои асосии рӯй овардани ҷавонон ба ин марказҳо ин хоҳиши таҳсил дар донишгоҳҳои хориҷӣ, ёфтани кори баҳтар ва музднок, дасрасӣ ба маълумоти ҷаҳонӣ(интернет, курсҳо, китобҳо), муҳоҷират ё ҳамкорӣ бо ширкатҳои байналмилалӣ ва ғайраҳо мебошад. Муҳити омӯзиши муназзам дар чунин марказҳо барномаҳои таълимии таҳрезишуда, устодони тахассусӣ ва усулҳои муосир истифода мешаванд, ки ба омӯзиши самаранок мусоидат мекунанд.

Марказҳои забономӯзӣ на танҳо барои омӯзишӣ забон, балки барои рушди шахсият, афзоиши имкониятҳои касбӣ ва васеъ намудани ҷаҳонбинӣ аҳамияти калон доранд. Агар онҳо бо сифати баланд фаъолият кунанд, метавонанд ба баланд бардоштани сатҳи забондонии ҷавонон таъсири мусбат расонанд.

Назари худро доир ба ин мавзӯъ коршиноси дигари мо Ҷумаев Хуршед, корманди Маркази таълимии A-PLUS чунин баён намуд: “ Нақши дигари муҳими марказҳои забономӯзӣ дар он зоҳир мегардад, ки онҳо имконияти мутобиқсозии барномаҳои таълимиро ба сатҳи дониши донишҷӯён фароҳам меоранд. Ҳар як омӯзанда вобаста ба сатҳи худ – ибтидоӣ, миёна ё пешрафта- метавонад барномаи мувофиқро интихоб намояд. Ин усул самаранокии омӯзишро баланд бардошта, ба ҳар як донишҷӯ имконият медиҳад, ки бо суръат пеш равад. Бо вуҷуди ин, бояд зикр кард, ки танҳо ҳузур дар марказҳои забономӯзӣ барои ба даст овардани сатҳи баланди забондонӣ кофӣ нест. Ҷавонон бояд худ низ кӯшиш намоянд, мунтазам машқ кунанд ва забонро дар ҳаёти ҳаррӯза истифода баранд. Тамошои филмҳо, хондани китобҳо, истифодаи барномаҳои мобилӣ ва муошират ба шахсони дигар бо забони омӯхташаванда метавонад раванди омӯзишро боз ҳам тақвият диҳад. Ҳамчунин, дастгирии волидайн ва ҷомеа дар ин самт аҳамияти калон дорад. Ташвиқи ҷавонон ба омӯзиши забонҳо, фароҳам овардани шароити мусоид ва дастрасӣ ба марказҳои таълимӣ метавонад сатҳи саводнокии забони ҷомеаро ба маротиб боло барад.

Илова бар ин, марказҳои забономӯзӣ аксаран бо омӯзгорони соҳибтаҷриба ва ихтисосманд таъмин мебошанд. Онҳо на танҳо донишҳои назариявиро пешниҳод мекунанд, балки ба шогирдон кӯмак мерасонанд, то забонро дар амал истифода баранд. Ин омил махсусан барои ҷавонон муҳим аст, зеро онҳо ба муҳите ниёз доранд, ки дар он озодона фикри худро баён намоянд”.
Дар хулоса, метавон гуфт, ки таваҷҷуҳи ҷавонон ба марказҳои забономӯзӣ нишонаи равшани дарки аҳамияти забонҳои ҳориҷӣ дар ҷаҳони муосир мебошад. Ин марказҳо дар ташаккули забондонии ҷавонон нақши калидӣ мебозанд, зеро онҳо муҳити мувофиқ, усулҳои муосир ва имкониятҳои васеи омӯзишро пешниҳод мекунанд. Ҳамзамон, сиёсати пешгирифтаи роҳбарияти кишвар, ки ба рушди забондонӣ равона шудааст, барои пешрафти ин соҳа заминаи мусоид фароҳам меорад. Бо истифода аз самаранокии имкониятҳо ва талоши шахсӣ, ҷавонон метавонанд сатҳи баланди забондонии худро боло бурда, дар рушду пешрафти ҷомеа саҳми арзанда гузоранд.

Оишаи ҶӮРАХОН, “ҶТ”